Με πυρετώδεις ρυθμούς εργάζονται τα ερευνητικά κέντρα ανά τον κόσμο στην προσπάθεια να βρεθεί το «χρυσό» φάρμακο που θα δράσει κατά του νέου κορονοϊού, παράλληλα με τη γιγαντιαία έρευνα που πραγματοποιείται για να δημιουργηθεί εμβόλιο.

Περισσότερες από 140 πειραματικές θεραπείες φαρμάκων και εμβολίων βρίσκονται σε εξέλιξη παγκοσμίως, σύμφωνα με την Informa Pharma Intelligence (κορυφαίος πάροχος στον τομέα του φαρμάκου).

Tα περισσότερα είναι σε πρώιμο στάδιο, συμπεριλαμβανομένων 11 που είναι ήδη σε κλινικές δοκιμές, ενώ υπάρχουν 254 κλινικές δοκιμές που εξετάζουν θεραπείες ή εμβόλια για τον ιό και έχουν προγραμματιστεί εκατοντάδες άλλες δοκιμές.

Οπως φαίνεται με τα μέχρι τώρα δεδομένα, η φαρμακευτική αγωγή θα προηγηθεί του εμβολίου και ήδη ορισμένα φάρμακα δοκιμάζονται και δείχνουν ότι… προκρίνονται έναντι άλλων. Παραμένει άγνωστο το πότε θα είναι έτοιμη μια αποτελεσματική αγωγή, οι επιστήμονες όμως εκτιμούν ότι θα συμβεί μέσα στους επόμενους λίγους μήνες.

Οπως προκύπτει από τη διεθνή κοινότητα, τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Φαρμάκων, αλλά και τα ελληνικά δεδομένα, τα οποία μοιράζεται κατά διαστήματα ο εκπρόσωπος του υπουργείου Υγείας, Σωτήρης Τσιόδρας, ορισμένες μόνο από τις δυνητικές θεραπείες του SARS-Cov-2 είναι οι εξής:

› Χλωροκίνη: Φαρμακευτική ουσία (κατά της ελονοσίας) που αυτήν τη στιγμή είναι η πιο ευρέως διαδεδομένη, καθώς κυκλοφορεί και χορηγείται ήδη σε ασθενείς και στην Ελλάδα. Σημειώνεται ότι δεν υπάρχουν δεδομένα για την αποτελεσματικότητα του φαρμάκου, παρ’ όλα αυτά ορισμένες χώρες έχουν δηλώσει ότι φέρνει αποτέλεσμα στους ασθενείς. Στη χώρα μας ετοιμάστηκε σκεύασμα χλωροκίνης μετά την εισαγωγή πέντε τόνων της δραστικής ουσίας από την Ινδία και ξεκίνησαν να διανέμονται 24 εκατομμύρια δόσεις στα νοσοκομεία αναφοράς για τον κορονοϊό.

› Ρεμντεσιβίρη: Πρόκειται για πειραματική θεραπεία που είχε σχεδιαστεί αρχικά για τον ιό Εμπολα, ωστόσο αυτήν τη στιγμή προκρίνεται για την αντιμετώπιση της λοίμωξης Covid-19. Δεν έχει λάβει ακόμη έγκριση από καμία κανονιστική Αρχή στον κόσμο και για καμία ένδειξη.

Για την ουσία διεξάγεται η διεθνής κλινική μελέτη «Adaptive COVID-19 Treatment Trial» στην οποία συμβάλλει και η Ελλάδα.

Το φάρμακο αυτό φαίνεται ότι έχει ισχυρή δράση απέναντι στους κορονοϊούς, αναστέλλοντας τον πολλαπλασιασμό τους. Με τα μέχρι τώρα δεδομένα, η ουσία αυτή είναι και η πλέον υποσχόμενη.

› Λοπιναβίρη/ριτοναβίρη: Ενθαρρυντικά αποτελέσματα δείχνει η χορήγηση αντιρετροϊκών παραγόντων κατά του ιού HIV του AIDS).

› Κολχικίνη: Ουσία δοκιμασμένη, που θεωρείται ότι μπορεί να λειτουργήσει ως καρδιοπροστατευτικός παράγοντας, προλαβαίνοντας επιπλοκές της νόσου Covid-19. Στην Ελλάδα εκπονείται μελέτη -υπό τον καθηγητή Καρδιολογίας Σπύρο Δευτεραίο– με τίτλο «Grecco-19» και τη συμμετοχή 300 ασθενών σε Αθήνα, Πάτρα και Θεσσαλονίκη.

› Σαριλουμάμπη: Ξεκίνησε η κλινική μελέτη στην Ιταλία, στην Ισπανία, στη Γερμανία, στη Γαλλία, στον Καναδά και τη Ρωσία με τη χορήγηση του αναστολέα της ιντερλευκίνης-6 (IL-6), σαριλουμάμπης, σε ασθενείς με νόσο Covid-19. Ηδη ο πρώτος ασθενής στην ευρωπαϊκή ήπειρο έχει λάβει το φάρμακο που στόχο έχει την αντιμετώπιση της φλεγμονώδους αντίδρασης του ανοσοποιητικού συστήματος, η οποία προκαλεί το σύνδρομο οξείας αναπνευστικής δυσχέρειας. Ανάλογη μελέτη είναι σε εξέλιξη στις ΗΠΑ.

› Αναστολέας ΕΚ1C4: Πρόσφατα ο Σωτήρης Τσιόδρας έκανε γνωστό ότι πειραματικό φάρμακο στην Κίνα φέρνει την ελπίδα, καθώς, όπως τόνισε ο γνωστός λοιμωξιολόγος, φαίνεται ότι είναι το πιο αποτελεσματικό σε σχέση με όποια άλλη θεραπεία δοκιμάζεται. Ο αναστολέας φέρεται να έχει την ικανότητα να εμποδίζει τη μόλυνση του ανθρώπου από τον κορονοϊό, καθώς στοχεύει στη λεγόμενη πρωτεΐνη-ακίδα (λόγω του σχήματός της), την οποία χρησιμοποιεί ο ιός να «κολλήσει» στην επιφάνεια του υγιούς κυττάρου, να το επιμολύνει και έτσι να ξεκινήσει η διαδικασία του πολλαπλασιασμού του κορονοϊού στο ανθρώπινο σώμα.

› EIDD-2801: Προσωρινή ονομασία φαρμάκου που ανακαλύφθηκε από το Ινστιτούτο Ανάπτυξης Εμορι των ΗΠΑ και θεωρείται ότι μπορεί να μειώσει τη σοβαρή βλάβη που προκαλεί στους πνεύμονες η νόσος Covid-19. Το φάρμακο, που δοκιμάστηκε σε καλλιέργειες ανθρώπινων κυττάρων πνευμόνων και σε πειραματόζωα (ποντίκια), υπήρξε αποτελεσματικό στο να αποτρέψει τη σοβαρή πνευμονία και τον θάνατο.

› Πλάσμα αίματος: Μια τεχνική πολλά υποσχόμενη που δοκιμάζεται σε ορισμένες χώρες και η οποία αναμένεται και στη χώρα μας. Πρόκειται για λήψη αίματος από ανθρώπους που νίκησαν τον κορονοϊό και η έγχυση του πλάσματός τους σε ασθενείς που νοσούν βαριά. Κατά το παρελθόν έχει χρησιμοποιηθεί για να καταπολεμηθούν η διφθερίτιδα, η λύσσα και άλλες λοιμώξεις. Κινέζοι ερευνητές της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου της Σαγκάης δοκίμασαν τη θεραπεία αυτή σε δέκα ασθενείς σε σοβαρή κατάσταση, επισημαίνοντας ότι είναι μία πολλά υποσχόμενη θεραπεία για τους αρρώστους που νοσούν σοβαρά.

› Φαβιπιραβίρη: Δρα ως αναστολέας της πολυμεράσης πολλών RNA ιών και εκτιμάται ότι εμποδίζει την αναπαραγωγή του SARS-CoV-2 στον ανθρώπινο οργανισμό, μειώνοντας συνεπακόλουθα και τη μεταδοτικότητα της νόσου. Το φάρμακο της ιαπωνικής εταιρίας Fujifilm Toyama Chemical αναμένεται να δοκιμαστεί και στη χώρα μας.

› Ιντερφερόνες: Και συγκεκριμένα η ιντερφερόνη βήτα, που επί του παρόντος είναι εγκεκριμένη για τη θεραπεία ασθενειών όπως η πολλαπλή σκλήρυνση.

Σημειώνεται ότι ορισμένα από τα παραπάνω είναι υπαρκτά φάρμακα (χλωροκίνη, κολχικίνη), που δοκιμάζονται, συνδυαστικά με άλλα, κατά του συγκεκριμένου ιού.

Οι επιστήμονες, προκειμένου να μη… χρονοτριβούν, βάζουν στο μικροσκόπιο δοκιμασμένα φάρμακα ξεπερνώντας έτσι τις διαδικασίες των κλινικών φάσεων Ι και ΙΙ -η κάθε ουσία χορηγείται σε μια μικρότερη ομάδα και έπειτα σε μία μεγαλύτερη για να διαπιστωθούν πρωτίστως η ασφάλειά της και δευτερευόντως η αποτελεσματικότητά της- και εστιάζουν στη φάση ΙΙΙ, που χορηγείται σε μεγάλες ομάδες ασθενών για να επιβεβαιωθεί η αποτελεσματικότητα και αναλόγως να χορηγηθεί επίσημη έγκριση.

Οσον αφορά στις εντελώς νέες θεραπείες που βρίσκονται αποτελεσματικές στα πειραματόζωα (αναστολέας ΕΚ1C4, αντιιικό EIDD-2801), είναι άγνωστο πότε θα εφαρμοστούν στους ανθρώπους.

Η πρόβλεψη ότι «το εμβόλιο θα είναι έτοιμο το φθινόπωρο» και η πραγματικότητα

Ερευνητές του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης, ανακοινώνοντας ότι ξεκινούν κλινικές δοκιμές στο τέλος αυτού του μήνα, ανέφεραν ότι «το εμβόλιο θα είναι έτοιμο το φθινόπωρο». Επικεφαλής των κλινικών δοκιμών του εμβολίου είναι η καθηγήτρια Σάρα Γκίλμπερτ.

Η ίδια επισήμανε ότι στις δοκιμές θα συμμετάσχουν περισσότεροι από 500 εθελοντές. Το εμβόλιο «ChAdOx1» του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης είναι ένα από τα εμβόλια που δοκιμάζονται ανά τον κόσμο, αλλά σε ορισμένους επιστημονικούς κύκλους είναι κοινό μυστικό ότι η διαθεσιμότητα εμβολίου στο κοινό αργεί αρκετά. Ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Φαρμάκων (ΕΜΑ) έχει δηλώσει ότι δεν εκτιμά τη διαθεσιμότητα αποτελεσματικού εμβολίου νωρίτερα από ένα έτος.

Τα Πανεπιστήμια της Αϊόβα και της Τζόρτζια στις ΗΠΑ, επίσης, προσπαθούν να αναπτύξουν εμβόλιο κατά της νόσου Covid-19. Στη συγκεκριμένη μελέτη αναφέρθηκε κατά τη διάρκεια μίας εκ των τακτικών απογευματινών ενημερώσεων και ο καθηγητής Σωτήρης Τσιόδρας.

Σε πλήρη εξέλιξη βρίσκεται η κλινική δοκιμή της αμερικανικής φαρμακευτικής εταιρίας Moderna του εμβολίου mRNA-1273. Στις 16 Μαρτίου χορηγήθηκε στους πρώτους τέσσερις από συνολικά 45 εθελοντές η πρώτη δόση του και περί τα μέσα Απριλίου αναμένεται η χορήγηση της δεύτερης δόσης. Στόχος είναι τα πρώτα κλινικά δεδομένα να είναι διαθέσιμα τον Ιούνιο, ώστε το εμβόλιο να καταστεί εμπορικά διαθέσιμο τον Μάρτιο του 2021.

Κοντά στην έναρξη κλινικών δοκιμών σε ΗΠΑ, Νότια Κορέα και Κίνα του εμβολίου INO-4800 βρίσκεται η αμερικανική εταιρία βιοτεχνολογίας Inovio, έχοντας ήδη 3.000 δόσεις του εμβολίου έτοιμες προς χορήγηση. Τα πρώτα αποτελέσματα αναμένονται το φθινόπωρο και μέχρι το τέλος του 2020.

Το ισραηλινό Ινστιτούτο Ερευνας MIGAL ανασχεδιάζει ένα υπάρχον εμβόλιό του, ώστε να είναι κατάλληλο και για τον ιό SARS-CoV-2. Στόχος των ερευνητών είναι το εμβόλιο σε μορφή δισκίου να αρχίσει να παράγεται τέλη Απριλίου ή αρχές Μαΐου.

Ελπιδοφόρα είναι τα προκαταρκτικά αποτελέσματα ενός υποψήφιου εμβολίου από το Πανεπιστήμιο του Πίτσμπουργκ στις ΗΠΑ. Το PittCoVacc, σε μορφή δερματικού επιθέματος, δοκιμάστηκε σε ποντίκια και παρήγαγε σε δύο μόλις εβδομάδες στοχευμένα αντισώματα κατά του ιού SARS-CoV-2 σε ποσότητες, μάλιστα, που θεωρούνται επαρκείς για να εξουδετερώσουν τον κορονοϊό.

Στο στάδιο των δοκιμών σε ζωικά μοντέλα περνά το εμβόλιο της γερμανικής εταιρίας βιοτεχνολογίας CureVac, που είναι βασισμένο σε ανθρώπινο mRNA, με στόχο να αποδειχθεί αν μπορεί να βοηθήσει τον οργανισμό να καταπολεμήσει τη λοίμωξη και να παραγάγει αντισώματα.

Στις ΗΠΑ, η φαρμακευτική εταιρία Johnson and Johnson εξετάζει τη χρησιμοποίηση ορισμένων φαρμάκων της για την αντιμετώπιση των συμπτωμάτων που αναπτύσσουν οι ασθενείς της νόσου Covid-19. Εργάζεται, επίσης, για την ανάπτυξη εμβολίου βάσει της απενεργοποίησης του παθογόνου.

Τι χορηγείται στους ασθενείς στα ελληνικά νοσοκομεία

 Μέχρι να τελεσφορήσουν οι προσπάθειες για νέα φάρμακα και εμβόλια, οι γιατροί εξακολουθούν να χορηγούν στους ασθενείς φωσφορική χλωροκίνη ή υδροξυχλωροκίνη συνδυαστικά με την αζιθρομυκίνη και/ή αντιβιοτική θεραπεία. Το θεραπευτικό αυτό σχήμα στόχο έχει να οδηγήσει σε πτώση του πυρετού, γρηγορότερη ανάρρωση και μεγαλύτερα ποσοστά αρνητικοποίησης του ιικού φορτίου. Ειδικά στους νοσούντες από Covid-19 με καρδιαγγειακές παθήσεις εδώ και δύο εβδομάδες έχει προταθεί και η χορήγηση κολχικίνης.

Η «ΜΑΧΗ» ΚΑΤΑ ΤΟΥ ΚΟΡΟΝΟΪΟΥ

› ΝΕΑ ΦΑΡΜΑΚΑ Ή ΘΕΡΑΠΕΙΕΣ ΠΟΥ ΘΕΩΡΟΥΝΤΑΙ ΟΤΙ ΘΑ ΦΕΡΟΥΝ ΕΛΠΙΔΑ ΚΑΙ ΔΟΚΙΜΑΖΟΝΤΑΙ

  • Ακαδημία Επιστημών Κίνας / Αναστολέας ΕΚ1C4
  • Ινστιτούτο Ανάπτυξης Φαρμάκων Εμορι (EIDD) ΗΠΑ / EIDD-2801
  • ΗΠΑ, Πολυκλινική Παβία Βόρεια Ιταλία / Πειραματική χορήγηση πλάσματος με αντισώματα σε ασθενείς

› ΥΠΑΡΚΤΕΣ ΟΥΣΙΕΣ ΠΟΥ ΘΕΩΡΕΙΤΑΙ ΟΤΙ ΘΑ ΦΕΡΟΥΝ Ή ΦΕΡΝΟΥΝ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ, ΚΥΡΙΩΣ ΣΥΝΔΥΑΣΤΙΚΑ ΜΕ ΑΛΛΕΣ ΘΕΡΑΠΕΙΕΣ

  • Ρεμντεσιβίρη
  • Χλωροκίνη
  • Λοπιναβίρη/ριτοναβίρη
  • Κολχικίνη
  • Σαριλουμάμπη

ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟΙ ΦΟΡΕΙΣ & ΕΤΑΙΡΙΕΣ ΠΟΥ ΔΟΚΙΜΑΖΟΥΝ ΕΜΒΟΛΙΑ

  • Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης
  • Πανεπιστήμιο Αϊόβα και Τζόρτζια
  • Αμερικανική φαρμακευτική εταιρία Moderna
  • Αμερικανική εταιρία βιοτεχνολογίας Inovio
  • Ισραηλινό Ινστιτούτο Ερευνας MIGAL
  • ΗΠΑ, Πανεπιστήμιο του Πίτσμπουργκ
  • Γερμανική εταιρία βιοτεχνολογίας CureVac
  • Αμερικανική εταιρία Johnson and Johnson

Από την έντυπη έκδοση του Ελεύθερου Τύπου της Κυριακής